5 november 2018

Bewijsbeslag en inzage in stukken revisited

Het verzamelen van bewijs kan een ingewikkelde zaak zijn. Bewijsstukken kunnen buiten bereik liggen of in bezit zijn van de wederpartij. Deze zal de bewijsstukken wellicht niet willen leveren omdat het zijn positie kan afzwakken. In dit geval kan er beroep worden gedaan op bewijsbeslag. Bij bewijsbeslag is voorafgaand géén inlichting van de wederpartij nodig en worden de goederen in bewaring genomen.

Diefstal bedrijfsgeheimen

De Hoge Raad heeft in een recent arrest uitspraak gedaan omtrent het langdurige geschil tussen concurrenten Dow en Organik. Dow verwijt Organik bedrijfsgeheimen te hebben gestolen. Het gaat om het procedé voor witte, dekkende verf. Dow heeft daarom bewijsbeslag gelegd. In cassatie gaat het om twee uitspraken van het Gerechtshof Den Haag waarbij het Gerechtshof onder meer de vordering van Dow tot inzage in de in beslag genomen bewijsmaterialen had toegestaan.

Sinds het Molenbeek-arrest uit 2013 weten wij dat bewijsbeslag in niet-IE-zaken ook tot de mogelijkheid behoort. In dit specifieke geval is met name de vraag of het recht tot inzage anders moet worden beoordeeld, omdat het hier ging om onder andere bedrijfsgeheimen.

Uitspraak Hoge Raad

De Hoge Raad bevestigt in zijn uitspraak de maatstaf waarmee de vordering van Dow tot inzage is toegewezen door het Gerechtshof. Onder artikel 843a Rv kan degene die rechtmatig belang heeft inzage vorderen van specifieke bescheiden die voldoende concreet zijn aangeduid.

De Hoge Raad oordeelt dat het Gerechtshof de juiste maatstaf heeft aangelegd bij de beslissing tot (gedeeltelijke) toewijzing van de inzagevordering van artikel 843a Rv in een geval als het onderhavige, waarin aan die vordering het onrechtmatig verkrijgen en gebruiken van bedrijfsgeheimen ten grondslag is gelegd.

De Hoge Raad komt tot het oordeel dat de maatstaf voor de beoordeling van een vordering tot inzage die voortvloeit uit een onrechtmatige verkrijging en gebruiken van bedrijfsgeheimen niet anders is dan onder artikel 843a Rv. De Hoge Raad verwijst daarbij naar zijn eerdere rechtspraak in de zaak AIB/Novisem en de zaak Synthon/Astellas.

Het moet steeds gaan om een vordering die in voldoende mate aannemelijk is.

“Het komt steeds aan op de waardering van de stellingen verweren van partijen en de overtuigingskracht van het eventueel reeds overgelegde bewijsmateriaal. Daarbij is uitgangspunt dat niet behoeft te zijn voldaan aan de mate van aannemelijkheid die is vereist voor toewijzing in kort geding van een op (dreigend) onrechtmatig verkrijgen en gebruiken van bedrijfsgeheimen gebaseerde (verbods)vordering.”

Kortom voor inzage geldt een lagere (bewijs)drempel dan voor het recht op schade en een eventuele verbodsactie.

Eis in de hoofdzaak

Op grond van de wet dient na het bewijsbeslag een eis in de hoofdzaak ingesteld te worden binnen een periode welke door de voorzieningsrechter wordt bepaald. De Hoge Raad maakt in deze uitspraak ook duidelijk dat de vordering tot inzage zonder verbods- of schadeprocedure geen eis in hoofdzaak is. Het bewijsbeslag dient enkel tot veiligstellen van bewijsmateriaal dat strekt tot bewijs van de inbreuk. De procedure die van kracht is in artikel 1019c Rv dient te worden ingesteld, is daarom de procedure waarbij een verbod of schade wordt gevorderd.

Gedetailleerde beschrijving bij bedrijfsgeheimen

Op grond van artikel 1019b Rv kan in zaken waar het gaat om schendingen van intellectuele eigendomsrechten gedetailleerde beschrijvingen worden gemaakt door de deurwaarder als de voorzieningenrechter daar toestemming voor heeft verleend. De Hoge Raad oordeelt dat een gedetailleerde beschrijving ook mogelijk is in niet-IE-zaken. Dat is nieuw.

De Hoge Raad had eerder in het Molenbeek-arrest (2013) geoordeeld dat de wet voldoende grondslag biedt voor bewijsbeslag in niet-IE-zaken. Een gedetailleerde beschrijving is een variant van het bewijsbeslag en een alternatief daarvoor, aldus de Hoge Raad. Ook in het onderhavige geval waar het gaat om bedrijfsgeheimen die voldoende gelijkenis vertonen met gevallen waarop de regeling van IE-(bewijs)beslag van toepassing is.

Contact

Vragen over intellectueel eigendom? Neemt u gerust contact op met La Gro Advocaten, mr. Benjamin Niemeijervia telefoonnummer 0172-503250 of per e-mail bniemeijer@lagrolaw.nl.